Night Shift

Fransa’nın Sosyal Medya Yasağı Kâğıt Üstünde Net, Ekranda Belirsiz

Paylaş:

Fransa, 15 yaşından küçüklerin sosyal medya kullanmasını yasaklayan düzenlemeyi kabul etti.

Kâğıt üzerinde sınır oldukça net. 15 yaşın altındaki kullanıcılar Instagram, TikTok ya da Snapchat hesabı açamayacak. Asıl belirsizlik ise bundan sonra başlıyor. Çünkü internette kimlik sormadan yaş doğrulamak, mahremiyeti bozmadan milyonlarca hesabı denetlemek ve çocukların yasağı birkaç dokunuşla aşmasını engellemek kolay değil.

Reklam

Düzenlemenin yeni hesaplar için 1 Eylül 2026’da uygulanması, mevcut 15 yaş altı hesapların ise dört ay içinde kapatılması hedefleniyor. Ancak yasanın Anayasa Konseyi incelemesinden geçmesi ve Avrupa Birliği’nin Dijital Hizmetler Yasası’yla uyumlu biçimde uygulanması gerekiyor. Yani Fransa yasağı kabul etti ama hangi platformun kimi, hangi yöntemle ve ne kadar güvenilir biçimde kontrol edeceği hâlâ meçhul.

Fransa’nın örnek alabileceği ülkelerden biri Avustralya. Ülkede 16 yaşından küçüklerin belirli sosyal medya platformlarında hesap açmasını engelleyen düzenleme 10 Aralık 2025’te yürürlüğe girdi. Avustralya’nın çevrimiçi güvenlik kurumu eSafety, ilk günlerde 4,7 milyonun üzerinde çocuk hesabının kaldırıldığını açıkladı. Fakat hesap kapatmak, yasağın çalıştığını kanıtlamaya yetmedi. Temmuz 2026’da yapılan bir testte, kendisini 16 yaşında göstererek açılan 50 deneme hesabının neredeyse hiçbirinden yaşını kanıtlaması istenmedi. Bazı hesaplara genç kullanıcılara yönelik reklam ve içerikler gösterilmeye devam edildi. Avustralya böylece yasağın en zayıf noktasını ortaya çıkardı. Kullanıcının yazdığı doğum tarihine güveniliyorsa sistem kolayca aşılabiliyor; kimlik veya yüz doğrulaması isteniyorsa bu kez herkesin mahremiyeti tartışmaya açılıyor.

Endonezya da 2026’da 16 yaş altındaki çocukların TikTok, YouTube, Instagram, Facebook, X ve Roblox gibi yüksek riskli görülen platformlara erişimini sınırlandırmaya başladı. Hükümetin açıklamasına göre TikTok ve YouTube kısa süre içinde yaklaşık 4,7 milyon çocuk hesabını devre dışı bıraktı. Ancak Endonezyalı yetkililer de platformların gerçek yaş tespiti, eski hesapların bulunması ve çocukların farklı bilgilerle yeniden hesap açması gibi sorunların sürdüğünü kabul ediyor. Norveç ise henüz uygulama aşamasına geçmeden bu sorumluluğu doğrudan teknoloji şirketlerine yüklemeye hazırlanıyor. Hükümetin 2026 içinde parlamentoya sunmayı planladığı tasarıya göre platformlar, kullanıcıların yaşını her girişte doğrulamaktan sorumlu olacak. Fakat Norveç’in kendi resmî raporları bile mevcut yaş sınırlarının kolayca aşılabildiğini söylüyor.

MAD Yorumu

Bir platformun kimin 15 yaşından küçük olduğunu anlayabilmesi için bütün kullanıcılara yaş sorması gerekiyor. Kontrol kimlik belgesiyle yapılırsa platformların elinde daha fazla kişisel veri birikebilir. Yüz analiziyle yapılırsa biyometrik verilerin güvenliği gündeme gelir. Avrupa Birliği, kullanıcının kimliğini veya tam doğum tarihini paylaşmadan yalnızca gerekli yaş sınırını geçtiğini kanıtlayabileceği bir doğrulama sistemi geliştiriyor. Sistem mahremiyet sorununu azaltabilir ama doğrulamanın ne kadar güvenilir olacağı ve platformların buna nasıl entegre edileceği hâlâ cevap bekliyor. Fransa’nın kararı bu nedenle bir sonuçtan çok büyük bir testin başlangıcı. Avustralya ve Endonezya milyonlarca hesabı kapatmanın mümkün olduğunu gösterdi. Aynı örnekler, çocukların internete geri dönmesini engellemenin çok daha zor olduğunu da kanıtladı

Reklam