Küresel ticaret, dijitalleşme, veri ve yapay zekânın etkisiyle yeni bir döneme giriyor. NielsenIQ’nun “The Commerce Revolution: Where East Meets West” başlıklı küresel raporu, ticaretin artık yalnızca online ya da fiziksel kanallar üzerinden değil; veri, içerik, ödeme, lojistik ve medya ağlarının birlikte çalıştığı entegre bir ekosistem üzerinden şekillendiğini ortaya koyuyor.
Rapora göre Asya’da yükselen sosyal ticaret, canlı yayınla alışveriş, hızlı teslimat ve süper uygulama modelleri; Batı’nın perakende medyası ve veriden gelir yaratmaya dayalı yapılarıyla birleşerek global ticaretin yeni kurallarını belirliyor. Bu dönüşüm, markalar ve perakendeciler için yalnızca satış kanallarını artırmak anlamına gelmiyor. Aksine, tüketiciyle temas edilen her noktanın veriyle okunabildiği, içerikle desteklendiği ve satın almaya daha hızlı bağlandığı bir yapı öne çıkıyor.
NielsenIQ raporunda özellikle “keşif odaklı ticaret”in ana akım haline geldiğine dikkat çekiliyor. Tüketiciler artık yalnızca ihtiyaç duydukları ürünü arayarak değil; sosyal medya içerikleri, kişiselleştirilmiş öneriler ve dijital platformlar üzerinden karşılarına çıkan ürünleri keşfederek satın alma kararına ilerliyor. Asya Pasifik’te tüketicilerin yaklaşık yüzde 60’ı bu kanallar üzerinden alışveriş yaparken, bu oran Orta Doğu ve Afrika’da yüzde 67’ye ulaşıyor. Doğu Avrupa’da ise tüketicilerin yüzde 31’i dijital platformlar aracılığıyla düzenli olarak yeni ürün keşfediyor.
Hız da yeni ticaret düzeninin belirleyici unsurlarından biri haline geliyor. Rapora göre Doğu Avrupa’daki tüketicilerin yüzde 47’si siparişlerinin 30 dakikanın altında teslim edilmesini beklerken, Orta Doğu ve Afrika’da bu oran yüzde 80’e çıkıyor. Bu tablo, hızlı ticaretin artık yalnızca operasyonel bir avantaj değil, tüketici beklentisini yeniden tanımlayan bir standart haline geldiğini gösteriyor.
Yapay zekâ ise ticaretin bir sonraki kırılma noktası olarak öne çıkıyor. Raporda “otonom ticaret” olarak tanımlanan yeni modelde, yapay zekâ destekli sistemler tüketiciler adına ürün keşfi, karşılaştırma ve satın alma süreçlerinde daha aktif rol üstlenmeye başlıyor. Doğu Avrupa’da tüketicilerin yüzde 40’ı yapay zekâ destekli alışverişe açık olduğunu belirtirken, Orta Doğu ve Afrika’da bu oran yaklaşık üçte iki seviyesine ulaşıyor.
NIQ Türkiye Genel Müdürü ve Doğu Avrupa, Orta Doğu, Afrika & Hindistan E-Ticaret Bölge Başkan Yardımcısı Didem Şekerel Erdoğan’a göre bu yeni dönemde markalar için asıl mesele, hangi kanalda olduklarından çok tüketiciyi doğru anda ve doğru sinyalle yakalayabilmek. Ticaretin geleceğinde kazananlar ise değişimi yalnızca takip edenler değil; veri, içerik, medya ve teknolojiyi bütünsel bir deneyim içinde erken entegre edebilen markalar olacak.
